Phong thủy vẫn là yếu tố được nhiều gia chủ Việt Nam quan tâm khi thiết kế nhà ở, dù không phải ai cũng hiểu rõ nguyên tắc đằng sau. Bài viết tổng hợp những nguyên tắc phong thủy cơ bản, dễ áp dụng mà không làm ảnh hưởng đến công năng và thẩm mỹ hiện đại của ngôi nhà.
Hướng nhà và hướng cửa chính
Hướng nhà lý tưởng phụ thuộc vào mệnh của gia chủ (theo quan niệm phong thủy truyền thống), nhưng nguyên tắc chung được nhiều người áp dụng là tránh hướng Tây (nắng gắt buổi chiều) làm hướng cửa chính nếu không có giải pháp che chắn tốt — vừa hợp phong thủy vừa hợp lý về mặt công năng thực tế (giảm nhiệt hấp thụ vào nhà).
Bố trí cửa chính
- Tránh cửa chính đối diện trực tiếp cầu thang đi lên hoặc nhà vệ sinh — vừa theo quan niệm phong thủy "khí thoát nhanh", vừa không hợp lý về thẩm mỹ khi khách bước vào nhìn thấy ngay khu vực riêng tư
- Cửa chính nên rộng rãi, thông thoáng, tránh bị che khuất bởi vật cản lớn ngay trước cửa
Vị trí phòng bếp
Theo quan niệm truyền thống, bếp không nên đặt đối diện trực tiếp cửa chính hoặc ngay cạnh phòng vệ sinh (yếu tố "thủy hỏa tương xung" giữa bếp lửa và nước). Về mặt thực tế, bố trí bếp cách xa cửa chính cũng giúp giảm mùi thức ăn lan ra khu vực tiếp khách.
Vị trí và hướng giường ngủ
Tránh đặt giường đối diện trực tiếp cửa ra vào hoặc dưới xà ngang/dầm nhà — nguyên tắc này vừa hợp phong thủy vừa hợp lý về mặt tâm lý (tránh cảm giác bất an, đè nén khi ngủ dưới vật cản lớn).
Cầu thang — "cột sống" của ngôi nhà
Cầu thang không nên đặt ngay giữa nhà (vị trí trung cung) theo quan niệm phong thủy, và về công năng cũng nên tránh vì sẽ chia cắt không gian sinh hoạt thành nhiều phần nhỏ lẻ, khó bố trí nội thất hài hòa.
Cân bằng giữa phong thủy và công năng hiện đại
Quan điểm được nhiều kiến trúc sư áp dụng hiện nay là: ưu tiên công năng và sự thoải mái thực tế trước, sau đó điều chỉnh các yếu tố phong thủy không xung đột với công năng — thay vì áp dụng máy móc mọi nguyên tắc phong thủy bất chấp ảnh hưởng đến tiện nghi sử dụng hàng ngày. Gia chủ có nhu cầu xem phong thủy chuyên sâu (theo tuổi, mệnh cụ thể) nên tham khảo thêm chuyên gia phong thủy riêng để có tư vấn chính xác cho trường hợp cá nhân.